Σημαντική είναι η σημερινή ημέρα για το Μουσείο Ολοκαυτώματος Θεσσαλονίκης, καθώς, μετά από χρόνια, το έργο μπαίνει σε τροχιά υλοποίησης.
Συγκεκριμένα, υπεγράφη η σύμβαση για την κατασκευή του Μουσείου Ολοκαυτώματος, το οποίο αναλαμβάνει η ΜΕΤΚΑ. Τη σύμβαση υπέγραψαν ο πρόεδρος του Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου Ελλάδος (ΚΙΣΕ) και της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης (ΙΚΘ), Δαυίδ Σαλτιέλ και ο αντιπρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ΜΕΤΚΑ Ντίνος Μπενρουμπή. Στην εκδήλωση η οποία έλαβε χώρα στα γραφεία της Ισραηλιτικής Κοινότητας παραβρέθηκαν ο πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και συντονιστής του μεγάλου αυτού πρότζεκτ Παναγιώτης Πικραμμένος, η Γενική Συνέλευση της Ισραηλιτικής Κοινότητας, οι αρχιτέκτονες του έργου, διπλωμάτες από τη Γερμανία και εκπρόσωποι των δωρητών.
Με την υπογραφή της σύμβασης άναψε το πράσινο φως στη ΜΕΤΚA να στήσει τα εργοτάξια και να ξεκινήσει τις εργασίες κατασκευής του Μουσείου Ολοκαυτώματος, δίπλα στον Παλαιό Σιδηροδρομικό Σταθμό, στη Θεσσαλονίκη. Το έργο πρέπει να έχει ολοκληρωθεί εντός δύο ετών από την υπογραφή της σύμβασης. Αυτό σημαίνει, πως εάν δεν υπάρξουν καθυστερήσεις, το Μουσείο Ολοκαυτώματος θα μπορέσει να ανοίξει τις πόρτες του το 2028. Η Οικοδομική Άδεια ανέγερσης εκδόθηκε στα τέλη του Δεκέμβριου 2023 από τη Διεύθυνση Δόμησης και Πολεοδομικών Εφαρμογών του δήμου Θεσσαλονίκης.
Σημειώνεται ότι χρηματοδότηση του έργου, ύψους 40 εκατ. ευρώ, καλύπτεται από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος με 10 εκατ. ευρώ, από το Γερμανικό Δημόσιο με άλλα 10 εκατ. ευρώ, από το ελληνικό Δημόσιο με 18 εκατ. ευρώ, καθώς και από δωρεές όπως του Δρ. Άλμπερτ Μπουρλά.
Σε δήλωσή του ο πρόεδρος της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης αναφέρει πως «η σημερινή υπογραφή της Σύμβασης σηματοδοτεί τη μετάβαση από τον σχεδιασμό στην πράξη. Το Μουσείο Ολοκαυτώματος Ελλάδος αποτελεί εθνικό έργο μνήμης και ευθύνης, ένα έργο που αφορά ολόκληρη τη χώρα και τις επόμενες γενιές».
Από την πλευρά του ο αντιπρόεδρος και CEO της METKA, Ντίνος Μπενρουμπή, τονίζει ότι «με πλήρη επίγνωση της ιστορικής και κοινωνικής σημασίας του έργου, η ΜΕΤΚΑ αναλαμβάνει την κατασκευή του Μουσείου Ολοκαυτώματος Ελλάδος. Η Θεσσαλονίκη σύντομα θα αποκτήσει ένα σύγχρονο φάρο μνήμης και πολιτισμού. Ευχαριστούμε την Ισραηλιτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης για την εμπιστοσύνη, καθώς και όλους τους φορείς και δωρητές που συνέβαλαν στην ωρίμανση ενός έργου εθνικής σημασίας και δεσμευόμαστε για την έγκαιρη και υποδειγματική ολοκλήρωσή του».
Ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης, δε, επισημαίνει ότι «η ανέγερση του Μουσείου Ολοκαυτώματος, της Κιβωτού του Ελληνικού Εβραϊσμού, αποδίδει την οφειλόμενη τιμή στους δεκάδες χιλιάδες Έλληνες Εβραίους συμπολίτες μας που γνώρισαν την απόλυτη φρίκη στα ναζιστικά στρατόπεδα».
Όπως σημειώνει, «η λειτουργία του θα αποτελέσει σημείο τομής για την ανάδειξη της εβραϊκής παρουσίας στην ιστορία της πόλης και θα προσφέρει καταλυτικά στην κοινή προσπάθεια για ένα μέλλον απαλλαγμένο από το ρατσισμό και τον αντισημιτισμό».
Η δήλωση του δημάρχου Θεσσαλονίκης Στέλιου Αγγελούδη για την υπογραφή της σύμβασης για το Μουσείο Ολοκαυτώματος
«Η ανέγερση του Μουσείου Ολοκαυτώματος, της Κιβωτού του Ελληνικού Εβραϊσμού, αποδίδει την οφειλόμενη τιμή στους δεκάδες χιλιάδες Έλληνες Εβραίους συμπολίτες μας που γνώρισαν την απόλυτη φρίκη στα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης. Σε μια περιοχή υψηλού συμβολισμού, κοντά στον παλαιό σιδηροδρομικό σταθμό, απ’ όπου ξεκινούσαν οι συμπολίτες μας το χωρίς επιστροφή ταξίδι για την κόλαση των εργοστασίων του θανάτου, χτίζεται ένα μνημείο μνήμης και μαρτυρίας.
Η λειτουργία του θα αποτελέσει σημείο τομής για την ανάδειξη της εβραϊκής παρουσίας στην ιστορία της πόλης και θα προσφέρει καταλυτικά στην κοινή προσπάθεια για ένα μέλλον απαλλαγμένο από το ρατσισμό και τον αντισημιτισμό.
Πρόκειται για έναν χώρο προσκυνήματος, αλλά και για ένα τοπόσημο παγκόσμιας εμβέλειας με εκπαιδευτικό χαρακτήρα: Στόχος πρέπει να είναι, οι νεότερες γενιές να διδαχθούν από τα δεινά που γνώρισε η Ισραηλιτική Κοινότητα της Θεσσαλονίκης, ώστε να θωρακίσουμε το μέλλον απέναντι στους αρνητές του Ολοκαυτώματος.
Χρέος μας είναι η διαρκής επαγρύπνηση, ώστε να κάνουμε πράξη αυτό που είχε επισημάνει ο Πρόεδρος του Ισραήλ Ρούβεν Ρίβλιν κατά την τελετή θεμελίωσής του το 2018, να δημιουργήσουμε ένα κόσμο που θα φωνάξει πραγματικά: Ποτέ Ξανά».
Αναλυτικά η ανακοίνωση της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης:
Την Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2026, μετά την ολοκλήρωση της προβλεπόμενης διαγωνιστικής διαδικασίας και των πρόδρομων εργασιών, υπογράφηκε στα γραφεία της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης η Σύμβαση εργολαβίας μεταξύ της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης και της εταιρείας ΜΕΤΚΑ Α.Τ.Ε., σηματοδοτώντας την έναρξη κατασκευής του Μουσείου Ολοκαυτώματος Ελλάδος, ενός έργου εθνικής σημασίας.
Για την υλοποίηση του έργου καθοριστική παραμένει η συμβολή των δωρητών, και ειδικότερα της Ελληνικής Κυβέρνησης, της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος (ΙΣΝ), του Tavma Foundation, καθώς και του Genesis Prize Foundation, μέσω της δωρεάς του Άλμπερτ Μπουρλά, η υποστήριξη των οποίων συνέβαλε αποφασιστικά στην ωρίμανση και την εξέλιξη του έργου.
Το Μουσείο Ολοκαυτώματος Ελλάδος θα ανεγερθεί στον χώρο του παλαιού Σιδηροδρομικού Σταθμού Θεσσαλονίκης, τόπο άρρηκτα συνδεδεμένο με τη μνήμη των εκτοπισμένων Εβραίων της πόλης. Το οικόπεδο παραχωρήθηκε στην Ισραηλιτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης από τη ΓΑΙΑΟΣΕ AE, με την ουσιαστική και διαρκή συμβολή του Δήμου Θεσσαλονίκης, ο οποίος στηρίζει έμπρακτα την υλοποίηση ενός έργου που εντάσσεται οργανικά στην ιστορική και πολιτιστική ταυτότητα της πόλης.
Ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός του Μουσείου φέρει την υπογραφή των γραφείων EKA Efrat Kowalsky Architects (Ισραήλ), HvB Heide von Beckerath (Γερμανία) και Μακρίδης και Συνεργάτες (Ελλάδα), σε συνεργασία με διεπιστημονική μελετητική ομάδα. Τη μουσειολογική και μουσειογραφική μελέτη έχουν αναλάβει το διεθνώς αναγνωρισμένο γραφείο Atelier Brückner και η Ανδρομάχη Γκαζή, διασφαλίζοντας ένα σύγχρονο και διεθνών προδιαγραφών μουσειακό αποτέλεσμα. Τον συνολικό συντονισμό και τη διαχείριση του έργου έχει αναλάβει η ένωση εταιρειών Σαμαράς & Συνεργάτες Α.Ε. – Hill International, ως Project Managers.
Η διάρκεια κατασκευής του έργου εκτιμάται περί τα δύο (2) έτη. Το Μουσείο Ολοκαυτώματος Ελλάδος αναμένεται να αποτελέσει διεθνή πόλο μνήμης, εκπαίδευσης και έρευνας, με σημαντικά και πολύπλευρα οφέλη για τη Θεσσαλονίκη και τη χώρα.
Κατά την υπογραφή της σύμβασης το παρόν εκ μέρους των ιδρυτικών δωρητών του Μουσείου Ολοκαυτώματος Ελλάδος έδωσαν ο κ. Π. Πικραμμένος ως εκπρόσωπος της Ελληνικής Κυβέρνησης, ο κ. Mark Strohmenger από το Γερμανικό Προξενείο της Θεσσαλονίκης και η κα. Ελένη Αγουρίδη από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΙΣΝ).
