Oι κάτοικοι και οι επισκέπτες της Θεσσαλονίκης έχουν πλέον τη δυνατότητα να περιηγηθούν ελεύθερα σε μια εκτεταμένη ψηφιακή συλλογή χιλιάδων σπάνιων βιβλίων, να θαυμάσουν τις λεπτομέρειες μοναδικών πινάκων – συμπεριλαμβανομένων έργων του Νικόλαου Γύζη – και να επισκεφθούν εικονικά τη Δημοτική Πινακοθήκη, απολαμβάνοντας έργα σημαντικών εκθέσεων. Η καινοτόμος αυτή πρωτοβουλία, που στοχεύει στη ψηφιακή ανάδειξη της νεότερης πολιτιστικής κληρονομιάς της πόλης, ανήκει στον Δήμο Θεσσαλονίκης, ο οποίος απέσπασε την κορυφαία διάκριση (gold award) στην κατηγορία BEST PROJECT – INITIATIVE για Δήμους και Περιφέρειες στα BITE Awards 2025. Πρόκειται για έναν από τους πιο σημαντικούς θεσμούς επιβράβευσης της τεχνολογικής καινοτομίας στην Ελλάδα, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του ΣΕΠΕ. Πάνω από 700 στελέχη της αγοράς παρευρέθηκαν στη φετινή τελετή, όπου αναδείχθηκαν τα κορυφαία έργα πληροφορικής και οι δράσεις ψηφιακού μετασχηματισμού για το δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα που ξεχώρισαν.
Στο πλαίσιο του έργου του Δήμου Θεσσαλονίκης, «Ψηφιακή ανάδειξη, αξιοποίηση και προβολή της νεότερης άυλης και υλικής πολιτιστικής κληρονομιάς», που πραγματοποιήθηκε με τη συνεργασία της COSMOTE TELEKOM και της ΕΝΝΕΑΣ ΙΚΕ, ψηφιοποιήθηκαν 300.000 σελίδες βιβλίων από τον 17ο αιώνα έως σήμερα, μαζί με σπάνιες έντυπες εκδόσεις. Το εγχείρημα αυτό ενισχύει την πρόσβαση σε περισσότερα από 1.200 σπάνια βιβλία, καθιστώντας τα διαθέσιμα για έρευνα και μελέτη. Επιπλέον, φωτογραφήθηκαν 600 πίνακες από τη συλλογή της Δημοτικής Πινακοθήκης και, για πρώτη φορά, σημαντικά έργα του Νικολάου Γύζη παρουσιάζονται στο ευρύ κοινό. Μαζί τους, περιλαμβάνεται και ένα βιβλίο με προσωπικά του σκίτσα, τα οποία χρησιμοποίησε δημιουργώντας μερικούς από τους γνωστότερους πίνακες του 19ου αιώνα.
Νέες ψηφιακές δυνατότητες και καινοτομίες στη Θεσσαλονίκη
Κατά την υλοποίηση του ίδιου έργου, συγκεντρώθηκε και αποτυπώθηκε αρχειακό υλικό πολιτιστικού ενδιαφέροντος, το οποίο τεκμηριώθηκε και διατίθεται πλέον για αναζήτηση σε ψηφιακή μορφή. Επιπλέον, αναπτύχθηκε εφαρμογή GIS που παρουσιάζει σημεία-σταθμούς, ήρωες, έγγραφα και διαδρομές της Επανάστασης του 1821, αναδεικνύοντας την προσφορά της Μακεδονίας. Δημιουργήθηκε επίσης μία εξελιγμένη πλατφόρμα τηλεκπαίδευσης με ελεύθερη πρόσβαση για το ευρύ κοινό, καθώς και ψηφιακό μουσείο εικονικής πραγματικότητας της Δημοτικής Πινακοθήκης.
Μία ακόμα πρωτοποριακή δράση είναι το ψηφιακό παιχνίδι κρυμμένου θησαυρού, στο οποίο μαθητές και εκπαιδευτικοί μπορούν να εξερευνήσουν τον πολιτισμό και τα έργα τέχνης της πόλης μέσω mini-games όπως παζλ και ναρκαλιευτής.
Παγκόσμια προσβασιμότητα στην πολιτιστική κληρονομιά
Βασικός στόχος του εγχειρήματος ήταν η ψηφιακή διάθεση της πολιτιστικής κληρονομιάς της Θεσσαλονίκης σε διεθνές επίπεδο, μέσω διαδικτύου. Παρέχεται έτσι η ευκαιρία σε παγκόσμιο κοινό να περιηγηθεί στο αποθετήριο της βιβλιοθήκης, αλλά και να ανακαλύψει επιλεγμένα πολιτιστικά θέματα και τοπόσημα της πόλης.
Σε σχετική του δήλωση ο Δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Στέλιος Αγγελούδης, τόνισε: «Η προσπάθεια για έναν Δήμο σύγχρονο, ψηφιακό, προσβάσιμο και φιλικό προς τον πολίτη συνεχίζεται. Μέσα από μια σειρά καινοτόμων παρεμβάσεων όπως είναι το frontizo.thessaloniki.gr και το politis.thessaloniki.gr αλλά και με την ουσιαστική αναβάθμιση του imc.thessaloniki.gr κάνουμε πράξη την αποτελεσματικότερη διευκόλυνση των δημοτών μας, ανταποκρινόμενοι στις απαιτήσεις της νέας εποχής. Ο μετασχηματισμός της Θεσσαλονίκης είναι σε πλήρη εξέλιξη και σε όλα τα επίπεδα».
Αντίστοιχα, ο Αντιδήμαρχος Διοικητικής Αναδιάρθρωσης, Οργάνωσης, Επιχειρησιακού Σχεδιασμού, Ψηφιακής Πολιτικής και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, Κωνσταντίνος Βασιλόπουλος, σημείωσε: «Καθημερινά εργαζόμαστε για τον εκσυγχρονισμό του Δήμου Θεσσαλονίκης με το βλέμμα στραμμένο στο μέλλον. Η ψηφιακή μετάβαση του Δήμου προχωρά με γοργά βήματα και στόχο την απλοποίηση της εξυπηρέτησης και της ενημέρωσης των δημοτών αλλά και των επισκεπτών της πόλης. Οι τιμητικές διακρίσεις των τελευταίων μηνών αποτελούν επιβράβευση του έργου που παράγουν οι αρμόδιες υπηρεσίες».
