της Βαρβάρας Ζούκα
Στην προκήρυξη διαγωνισμού για την ανέγερση ενός νέου πολυλειτουργικού κτιρίου, στην περιοχή των Σαράντα Εκκλησιών, προχώρησε ο δήμος Θεσσαλονίκης, θέτοντας σε τροχιά υλοποίησης μια παρέμβαση προϋπολογισμού 4,3 εκατ. ευρώ, που φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την ευρύτερη περιοχή. Το νέο κτιριακό συγκρότημα σχεδιάζεται ως ένα σύγχρονο, βιώσιμο τοπόσημο, το οποίο θα λειτουργεί ως γέφυρα μεταξύ των γενεών, ενισχύοντας την καθημερινή συνύπαρξη και αλληλεπίδραση ανθρώπων διαφορετικών ηλικιών.
Το έργο θα υλοποιηθεί με αξιοποίηση του κληροδοτήματος Χρυσικού, σε οικόπεδο επί της οδού Σκεπαστού 10, και θα στεγάσει βρεφονηπιακό σταθμό, ΚΑΠΗ και δημοτική βιβλιοθήκη, συνθέτοντας τρεις λειτουργίες που μέχρι σήμερα συνηθίζεται να αναπτύσσονται διακριτά, σε διαφορετικούς χώρους. Στην προκειμένη περίπτωση, όμως, η αρχιτεκτονική πρόταση επιχειρεί κάτι πιο φιλόδοξο: να δημιουργήσει έναν κοινό τόπο ζωής, επικοινωνίας και ανταλλαγής εμπειριών.
Ειδικότερα, στον πυρήνα της αρχιτεκτονικής πρότασης βρίσκεται η έννοια της διαγενεακής συνύπαρξης, μια συνθήκη βαθιά ριζωμένη στην ελληνική κοινωνία: οι παππούδες και οι γιαγιάδες που φροντίζουν τα παιδιά, τους αφηγούνται ιστορίες, μοιράζονται χρόνο και μνήμες. Αυτή ακριβώς η φυσική σχέση μεταφέρεται και στον σχεδιασμό του νέου κτιρίου, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για κοινές δράσεις και αλληλεπίδραση.
Στο πλαίσιο αυτό, προβλέπεται η ανάπτυξη κοινών δραστηριοτήτων, που ενισχύουν τη σύνδεση των ηλικιακών ομάδων -από αφηγήσεις παραμυθιών και διαδραστικά εργαστήρια μέχρι δραστηριότητες, όπως η κηπουρική, η μουσική, το θέατρο αλλά και η μαγειρική και η παρασκευή παραδοσιακών συνταγών της μεσογειακής κουζίνας. Παράλληλα, η δημοτική βιβλιοθήκη ενισχύει αυτόν τον διάλογο, φέρνοντας κοντά μικρούς και μεγάλους μέσα από το βιβλίο, τη γνώση και την ενημέρωση.
Κτίριο zero energy
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον περιβαλλοντικό σχεδιασμό του έργου, καθώς το κτίριο προβλέπεται να είναι σχεδόν μηδενικής ενεργειακής κατανάλωσης (zero energy). Μέσω της ενσωμάτωσης των αρχών της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής και της αξιοποίησης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, επιδιώκεται ο περιορισμός του ενεργειακού αποτυπώματος και η διασφάλιση ενός υψηλής ποιότητας περιβάλλοντος για τους χρήστες του νέου κτιρίου. Η προσβασιμότητα για άτομα με κινητικές δυσκολίες αποτελεί επίσης βασική προτεραιότητα, με πρόβλεψη για ανεμπόδιστη κίνηση σε όλους τους χώρους.
Σε επίπεδο λειτουργικής οργάνωσης, οι τρεις βασικές δομές διατηρούν την αυτονομία τους, εξασφαλίζοντας την εύρυθμη λειτουργία τους. Ο βρεφονηπιακός σταθμός, δυναμικότητας 40 παιδιών, αναπτύσσεται στα χαμηλότερα επίπεδα και διαθέτει ανεξάρτητη είσοδο και αποκλειστική αυλή, διαμορφωμένη για υπαίθριες δραστηριότητες.
Το ΚΑΠΗ καταλαμβάνει τον δεύτερο όροφο, ενώ στον τρίτο όροφο χωροθετείται η δημοτική βιβλιοθήκη. Το έργο προχωρά στο πλαίσιο της δανειακής σύμβασης του δήμου Θεσσαλονίκης με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.
